WHĐ (30/8/2026) – Học viện Công giáo Việt Nam (HVCGVN) đã tổ chức khai giảng năm học 2026-2027 vào lúc 07g45,
Linh mục Luca Hoàng Hữu Đô – MC, đã giới thiệu thành phần tham dự và gia đình Học viện Công giáo (HVCG) hân hoan chào đón:
- Đức Giám mục (ĐGM) Phêrô Nguyễn Văn Khảm – GM Giáo phận Mỹ Tho, Viện Trưởng HVCGVN;
- Các Linh mục (Lm): Giuse Nguyễn Văn Am – Trưởng Khoa Thần học, Vinh Sơn Nguyễn Cao Dũng – Tổng Thư ký HVCG, Giuse Tạ Huy Hoàng – Tổng Quản lý HVCG, Antôn Nguyễn Cao Siêu – Phụ trách Chương trình STL & năm Chuẩn bị, Giuse Ngô Ngọc Khanh – Phụ trách chương trình STB;
- Quý giáo sư HVCG, quý Bề trên các hội dòng, quý khách mời, cùng toàn thể sinh viên HVCG. Tất cả có 280 tham dự viên, trong số đó có 230 sinh viên.
Lễ Khai giảng bắt đầu với phút cầu nguyện xin Chúa Thánh Thần ngự đến ban ơn cho tất cả mọi người trong năm học mới này.
1) Sau phút thánh hóa, Lm Giuse Nguyễn Văn Am chia sẻ và có những định hướng trong năm học mới, cho hành trình học tập sắp tới và cũng phó thác năm học mới trong ân sủng Chúa.
Trước hết, Lm Giuse Nguyễn Văn Am chào mừng tất cả anh chị em bước vào năm học mới, ngài chúc quý giáo sư, quý thầy cô và toàn thể anh chị em sinh viên một năm học mới tràn đầy niềm vui, bình an và ân sủng của Thiên Chúa.
HVCG trực thuộc Hội đồng Giám mục Việt Nam. Vì thế, định hướng của HVCG đi theo định hướng của Giáo hội Việt Nam. Năm học này, Học viện tiếp tục thực hiện định hướng của Hội đồng Giám mục Việt Nam trong năm Mục vụ thứ hai: “Mỗi cộng đoàn là môn đệ thừa sai của Đức Kitô”, xây dựng Học viện trở thành một gia đình, một gia đình học tập, một gia đình đức tin và một gia đình truyền giáo.
Trước hết, chúng ta cần xác định rõ: Học viện không chỉ là một cơ sở đào tạo, nhưng là một gia đình.
Trong một gia đình, niềm vui của một người cũng là niềm vui của mọi người; nỗi buồn, khó khăn của một người cũng trở thành mối quan tâm của tất cả. Vì thế, mỗi người chúng ta được mời gọi biết quan tâm, nâng đỡ và đồng hành với nhau. Cùng nhau xây dựng một môi trường trong đó mỗi sinh viên cảm thấy mình được đón nhận, được yêu thương và được giúp đỡ để trưởng thành.
Điểm quy chiếu cao nhất của gia đình Học viện chính là Chúa Giêsu. Châm ngôn của Học viện: “Đức Kitô chịu đóng đinh là tột đỉnh của sự khôn ngoan”. Chúng ta học tập không chỉ để có thêm kiến thức, nhưng trên hết là để nhận biết, yêu mến và phục vụ Thiên Chúa; để qua việc học tập, chúng ta có thể trở thành những con người trưởng thành hơn trong đức tin và sẵn sàng phục vụ Giáo hội.
Chúng ta là con cái của Giáo hội Công giáo tại Việt Nam. Chúng ta học tập vì Giáo hội, sống vì Giáo hội và chuẩn bị chính mình để phục vụ sứ mạng mà Giáo hội trao phó trong công cuộc truyền giáo. Vì thế, việc học tập của chúng ta phải gắn liền với lòng trung thành với Giáo hội, với ơn gọi của mình, với Chúa Giêsu Kitô và với tinh thần nhân bản Kitô giáo.
Một gia đình Học viện đích thực cũng phải là một cộng đoàn học tập. Lời mời gọi các sinh viên hãy mạnh dạn thành lập những nhóm học tập, cùng nhau trao đổi, chia sẻ và nâng đỡ nhau. Mỗi người phải ý thức trách nhiệm trước hết đối với chính việc học của mình, đồng thời cũng có trách nhiệm giúp người khác tiến bộ.
Chúng ta cần tạo cho mình một thói quen rất đơn giản nhưng quan trọng: khi bước vào lớp, hãy bắt đầu học tập. Thay vì dành phần lớn thời gian để trò chuyện trong giờ học, mỗi người hãy chăm chỉ đọc trước những tài liệu mà Giáo sư giao, chuẩn bị bài, suy nghĩ và đặt câu hỏi. Khi đó, chúng ta sẽ cảm nhận được một bầu khí khác trong đời sống học tập của Học viện. Điều này không có nghĩa là chúng ta bỏ qua những giờ nghỉ ngơi, vui chơi hay giao lưu. Một gia đình cần có những giây phút vui vẻ bên nhau. Nhưng chúng ta phải luôn nhớ rằng mục tiêu chính của thời gian ở Học viện là học tập và đào luyện.
Và sâu xa hơn nữa, chúng ta hãy học cách tìm kiếm Thiên Chúa ngay trong chính việc học của mình. Mỗi môn học, mỗi giờ lên lớp, mỗi trang sách đều có thể trở thành một cơ hội để chúng ta khám phá chân lý, nhận ra vẻ đẹp của công trình Thiên Chúa và chuẩn bị tốt hơn cho sứ mạng phục vụ Giáo hội.
Một trong những phúc lành lớn của Học viện chúng ta chính là sự đa dạng. Chúng ta có các giáo sư đến từ nhiều quốc gia, nhiều nền văn hóa và nhiều truyền thống học thuật khác nhau. Sinh viên cũng đến từ những hoàn cảnh, hội dòng, giáo phận và môi trường sống khác nhau.
Sự đa dạng ấy là một ân huệ. Nhưng sự đa dạng chỉ thực sự trở thành phúc lành khi được đặt trong sự hiệp nhất và tình yêu thương. Vì thế, trong năm học mới này, mỗi người hãy cố gắng xây dựng một bầu khí yêu thương nhau trong sự đa dạng. Hãy biết trân trọng những khác biệt, biết lắng nghe nhau, đối thoại với nhau và cùng nhau xây dựng một gia đình Học viện mà ở đó tình yêu Đức Kitô là nền tảng liên kết tất cả chúng ta.
d) Học viện – một gia đình truyền giáo
Mục tiêu cuối cùng của việc đào tạo không chỉ là kiến thức. Chúng ta được đào tạo để trở thành những người phục vụ Giáo hội và sứ mạng truyền giáo.
Một Học viện sống tinh thần gia đình sẽ trở thành một nguồn năng động cho công cuộc truyền giáo. Mỗi giáo sư, mỗi thầy cô và mỗi sinh viên đều góp một phần vào việc xây dựng gia sản chung ấy. Chính cách chúng ta sống với nhau, học tập với nhau, phục vụ nhau và yêu thương nhau hôm nay sẽ góp phần hình thành con người mà Giáo hội cần cho ngày mai.
Lm Giuse Trưởng khoa đề nghị với các sinh viên hai điều rất cụ thể:
- Thứ nhất, hãy xây dựng một bầu khí yêu thương trong đa dạng và hiệp nhất.
- Thứ hai, hãy tận dụng mọi không gian và thời gian có thể để tìm kiếm Thiên Chúa và chuyên cần học tập.
Nếu chúng ta thực hiện được hai điều này, thì tin rằng định hướng của Hội đồng Giám mục Việt Nam về việc xây dựng Học viện thành một gia đình sẽ ngày càng trở thành hiện thực.
Để thực hiện mục tiêu ấy, không chỉ các sinh viên mà cả quý giáo sư, quý thầy cô và toàn thể những người phục vụ Học viện đều có một vai trò quan trọng.
Chúng ta hãy cùng nhau tiếp tục thực hiện chương trình đào tạo mà Hội đồng Giám mục Việt Nam đã trao phó cho Học viện. Đồng thời, chúng ta cũng cần không ngừng nghiên cứu, điều chỉnh và xây dựng những chương trình đào tạo phù hợp với nhu cầu của Giáo hội và con người hôm nay.
Tất cả những nỗ lực ấy đều nhằm một mục tiêu duy nhất: đào tạo những con người có tri thức, có đời sống đức tin trưởng thành, có khả năng đối thoại với thế giới và sẵn sàng quảng đại phục vụ Giáo hội.
2) Lm Giuse Tạ Huy Hoàng, trình bày về tài chánh, học phí, học bổng để sinh viên Học viện đồng hành với sinh viên, nhưng chính sinh viên cũng được mời gọi đồng hành với Học viện.
Học viện Công giáo Việt Nam: đồng hành trong đào tạo, hiệp nhất trong đời sống và trung thành với sứ mạng Giáo hội.
Trong bối cảnh năm học mới, Học viện Công giáo Việt Nam tiếp tục định hướng xây dựng một cộng đoàn học tập và đời sống đức tin, nơi việc đào tạo không chỉ nhằm trang bị kiến thức thần học, nhưng còn hướng đến việc đào luyện con người trong tinh thần hiệp nhất, yêu thương và phục vụ Giáo hội.
Quan tâm đến đời sống và điều kiện học tập của sinh viên. Trong phần chia sẻ với cộng đoàn Học viện, Cha Quản lý Học viện Công giáo Việt Nam đã trình bày một số vấn đề liên quan đến học phí, chi phí đào tạo và những điều kiện cần thiết để duy trì hoạt động giảng dạy trong năm học mới.
Bên cạnh việc bảo đảm nguồn lực cho công tác đào tạo, Học viện cũng tiếp tục quan tâm đến những sinh viên gặp khó khăn về tài chính. Các chương trình học bổng và cơ chế hỗ trợ theo quy định được xem như một phương thế để giúp sinh viên hoàn cảnh khó khăn có điều kiện tiếp tục hành trình học tập.
Từ đó, Cha Quản lý nhấn mạnh tinh thần đồng hành hai chiều: không chỉ Học viện đồng hành với sinh viên, nhưng chính sinh viên cũng được mời gọi đồng hành với Học viện. Đây là trách nhiệm chung nhằm xây dựng một môi trường đào tạo ổn định và phát triển.
Hướng đến một môi trường học tập có trách nhiệm
Một vấn đề khác được đề cập là sĩ số sinh viên trong mỗi lớp. Từ thực tế về chi phí đào tạo và thù lao dành cho giáo sư, Học viện dự kiến quy mô thông thường khoảng mười sinh viên cho mỗi lớp. Với những môn học cần thiết cho chương trình đào tạo hoặc đáp ứng nhu cầu chính đáng của sinh viên, Học viện vẫn có thể xem xét mở lớp dù sĩ số thấp hơn, nhưng cần xác định nguồn kinh phí hỗ trợ thích hợp.
Định hướng này cho thấy việc đào tạo tại Học viện cần sự cộng tác của tất cả các thành phần. Sinh viên không chỉ là người tiếp nhận chương trình đào tạo, nhưng còn được mời gọi ý thức trách nhiệm đối với môi trường học tập mà mình đang thuộc về.
3) Lời chia sẻ của Đức cha Phêrô, Viện trưởng
Đức cha Phêrô, Viện trưởng đã bày tỏ niềm vui được hiện diện hôm nay và có đôi lời chia sẻ với quý giáo sư và các bạn sinh viên.
Trước năm 1975, Giáo hội Công giáo Việt Nam có Giáo hoàng Học viện Thánh Piô X tại Đà Lạt. Đây là nơi đã đào tạo rất nhiều linh mục, những nhà đào tạo và những nhân sự quan trọng cho Giáo hội Việt Nam. Nhiều vị giám mục của chúng ta cũng đã xuất thân từ nơi đó.
Sau năm 1975, Giáo hoàng Học viện Đà Lạt không còn hoạt động. Hơn 40 năm sau, Giáo hội Việt Nam mới có thể bắt đầu lại công việc đào tạo này qua Học viện Công giáo Việt Nam.
Nói như vậy để chúng ta thấy rằng Học viện này không phải tự nhiên mà có. Để xây dựng được Học viện, chúng ta đã trải qua rất nhiều khó khăn, nhất là những khó khăn về cơ sở vật chất, về nhân sự và về điều kiện học tập, nghiên cứu. Nhưng điều quan trọng hơn cả là chúng ta phải nhìn thấy sứ mạng của Học viện.
Chúng ta bắt đầu lại, và bắt đầu trong những điều kiện còn rất khiêm tốn. Nhưng chính trong những khó khăn đó, chúng ta phải cố gắng xây dựng một Học viện Công giáo Việt Nam thực sự có chất lượng, có uy tín và có khả năng phục vụ Giáo hội Việt Nam trong tương lai.
Đức cha Viện trưởng đề cao tấm lòng cống hiến phục vụ Giáo hội của quý giáo sư rằng: Quý giáo sư là thành phần ưu tú của Giáo hội về mặt tri thức. Quý giáo sư đến từ nhiều môi trường đào tạo, nhiều chuyên ngành khác nhau, nhưng đã quảng đại dành thời gian, kiến thức và kinh nghiệm của mình để phục vụ Học viện. Đó là một sự hy sinh rất lớn.
Và Đức cha Viện trưởng cũng nói với các bạn sinh viên:
“Các bạn cũng là thành phần ưu tú của Giáo hội. Các bạn đến đây học tập không phải là chuyện đơn giản. Các bạn phải hy sinh thời gian, công việc, gia đình và nhiều điều kiện riêng của mình. Vì vậy, việc học ở đây không chỉ là chuyện sở thích hay bằng cấp - đó là một trách nhiệm. Các bạn học hôm nay không phải chỉ cho mình. Các bạn học để chuẩn bị cho một ngày mai có thể phục vụ Giáo hội. Có thể sau này một số bạn sẽ trở thành những người giảng dạy, những nhà đào tạo, những người làm công tác quản lý hay những người đảm nhận những trách nhiệm khác trong Giáo hội. Thế hệ này đào tạo thế hệ sau. Người được đào tạo hôm nay sẽ tiếp tục đào tạo người khác ngày mai. Đó là cách chúng ta xây dựng Giáo hội một cách lâu dài.
Cho nên, tôi rất mong các bạn sinh viên hãy học thật nghiêm túc. Hãy chủ động nghiên cứu, chủ động tìm tòi. Đừng chỉ học để có một tấm bằng, nhưng hãy học để hiểu biết hơn, để trưởng thành hơn và để có khả năng phục vụ tốt hơn.
Đặc biệt, trong thời đại hôm nay, tri thức thay đổi rất nhanh. Chúng ta có rất nhiều phương tiện để học hỏi. Nhưng phương tiện chỉ là phương tiện; điều quan trọng vẫn là tinh thần học tập, tinh thần nghiên cứu và tinh thần trách nhiệm của mỗi người.
Tôi cũng rất vui khi năm nay có gần 20 sinh viên đăng ký học chương trình quản lý. Điều đó cho thấy nhu cầu đào tạo của Giáo hội ngày càng rộng. Chúng ta không chỉ cần những người giỏi về thần học, mà còn cần những người có kiến thức về quản trị, kinh tế, xã hội và nhiều lãnh vực khác để phục vụ sứ mạng của Giáo hội.
Tôi xin nhấn mạnh một điều: Học viện Công giáo Việt Nam không chỉ đào tạo kiến thức, mà phải đào tạo con người. Con người có tri thức, có đức tin, có trách nhiệm và có tinh thần phục vụ.
Chúng ta có thể còn thiếu thốn về cơ sở vật chất. Chúng ta có thể còn nhiều khó khăn. Nhưng nếu có những giáo sư tận tâm, những sinh viên có trách nhiệm và cùng nhau xây dựng, tôi tin rằng Học viện sẽ ngày càng phát triển.
Những gì chúng ta làm hôm nay có thể còn rất nhỏ, nhưng đó là những viên đá đầu tiên để xây dựng tương lai của Giáo hội Việt Nam.
Tôi xin cảm ơn quý giáo sư đã quảng đại cộng tác với Học viện. Cảm ơn các bạn sinh viên đã hy sinh thời gian và công việc để học tập nơi đây.
Xin Chúa chúc lành cho quý giáo sư và các bạn, để những gì chúng ta học tập và thực hiện hôm nay thực sự trở thành hành trang cho sứ mạng phục vụ Giáo hội và phục vụ con người trong tương lai.”
Đức cha Viện trưởng gặp gỡ riêng quý giáo sư.
Các vị đặc trách định hướng năm học theo từng khoa và từng khoá:
Đức cha Viện trưởng đã chủ sự Thánh lễ Khai giảng năm học 2026-2027 – Lễ kính Thánh Gioan Tẩy Giả bị trảm quyết. Đồng tế có khoảng 60 linh mục.
Trong bài giảng Đức cha Phêrô chia sẻ: Việc học Thần học không chỉ là việc đón nhận kiến thức bằng lý trí, mà còn là việc mở lòng ra để đón nhận mặc khải của Thiên Chúa bằng đức tin. Chính đức tin mở ra những chân trời mới cho lý trí; và chính nhờ quyền năng của Chúa Thánh Thần mà con người gặp gỡ, yêu mến, bước vào tương quan với Thiên Chúa là Đấng sống động, giải thoát, và cứu độ con người.
Khởi đi từ kinh nghiệm của Đức Hồng y Cantalamessa, Đức cha Phêrô chia sẻ:
Trước đây, Đức Hồng y Cantalamessa là một giáo sư thần học, đồng thời từng giữ chức khoa trưởng tại một trường đại học Công giáo Milano. Sau này, Đức Hồng y đã từ bỏ môi trường đại học để nhận sứ vụ giảng thuyết tại Giáo triều Roma. Lý do sâu xa, vì sau nhiều năm giảng dạy thần học tại đại học, Đức Hồng y Cantalamessa nhận thấy rằng thần học tại đại học Phương Tây ngày càng xa rời quyền năng của Chúa Thánh Thần, và chỉ nhấn mạnh vào sự khôn ngoan của loài người. Đang khi đó, thì Thánh Phaolô, Tông đồ viết trong Thư 1Cr 2,4-5: Tôi nói, tôi giảng mà chẳng có dùng lời lẽ khôn khéo hấp dẫn, nhưng chỉ dựa vào bằng chứng xác thực của Thần Khí và quyền năng Thiên Chúa. Có vậy, đức tin của anh em mới không dựa vào lẽ khôn ngoan người phàm, nhưng dựa vào quyền năng Thiên Chúa.
Đây là một khác biệt rất quan trọng. Nếu Thần học chỉ dựa vào sự khôn ngoan của loài người thì còn gì gọi là Keryma, mà chỉ còn là giả thuyết thôi. Nếu Thần học chỉ dựa vào sự khôn ngoan của loài người thì câu Kinh thánh “Lời thành xác phàm” sẽ mất đi ý nghĩa, mà chỉ còn là “Lời trở thành một ý tưởng”, và khi đó Thiên Chúa trở thành một đối tượng để chúng ta nghiên cứu, phân tích và lý luận.
Nhưng Thiên Chúa đích thực là một Đấng sống động mà chúng ta gặp gỡ, yêu mến và bước vào tương quan. Điều này làm chúng ta nhớ đến một câu nói nổi tiếng của Blaise Pascal. Ông viết về “Thiên Chúa của Abraham, Thiên Chúa của Isaac và Thiên Chúa của Giacóp”, Thiên Chúa của chúng ta không phải là ý tưởng để nghiên cứu, mà là một Đấng, là một Ngôi Vị, để chúng ta gặp gỡ. Ngài là Đấng đã bước vào lịch sử nhân loại, đã gặp gỡ con người, để thực hiện công trình giải thoát, công trình cứu độ của Ngài.
ĐGM Phêrô chia sẻ điều này trong Thánh lễ hôm nay vì ngài nghĩ đây cũng là một lời nhắc nhở đặc biệt đối với tất cả những người đang học tập và nghiên cứu: Thật vậy, học Thần học đòi hỏi chúng ta phải vận dụng lý trí để suy tư, nghiên cứu, đặt câu hỏi và tìm kiếm để ngày càng hiểu biết sâu sắc hơn. Nhưng không chỉ dừng ở đó, học Thần học còn là mở lòng ra để đón nhận mặc khải của Thiên Chúa bằng đức tin. Đức tin không đối nghịch với lý trí, nhưng vượt lên trên lý trí. Đức tin mở ra những chân trời mới cho lý trí, giúp con người đi xa hơn những gì chỉ có thể khám phá bằng sức riêng của mình. Thánh Augustinô, Thánh Tôma Aquinô, Thánh John Henry Newman… là những nhà Thần học mà một Thánh Giáo phụ từng mô tả: “Nếu bạn là một nhà thần học, bạn phải cầu nguyện. Và nếu bạn thực sự cầu nguyện, bạn đúng là một nhà thần học.”
Bởi vậy, theo Đức cha Phêrô: Người học và đặc biệt là người nghiên cứu thần học không thể chỉ là người có nhiều kiến thức, nhưng còn phải là người biết cầu nguyện.
“Chúng ta khởi đầu năm học không bằng những nghi thức bên ngoài, mà bằng sự quy tụ trong nhà thờ, cùng nhau dâng Thánh lễ kính Chúa Thánh Thần là Thần khí sự thật, Ngài hướng dẫn chúng ta biết sự thật về Thiên Chúa, sự thật về con người, và chính trong ánh sáng ấy hướng dẫn chúng ta về sự thật, suy nghĩ và hoạt động để phục vụ Thiên Chúa và loài người.
Hôm nay lễ Thánh Gioan Tẩy Giả bị trảm quyết, ngài chấp nhận hy sinh để bảo vệ chân lý của Thiên Chúa. Ngày lễ nhắc nhớ chúng ta khi muốn học hỏi về chân lý và phục vụ chân lý, đòi hỏi phải hy sinh. Những hy sinh làm nên những nỗ lực học tập nơi chúng ta.
Vì thế, chúng ta cầu nguyện cho nhau, để mỗi người trong chức năng, trong bổn phận của mình, hãy coi việc học tập cũng như giảng dạy tại HVCGVN không chỉ là một bổn phận, nhưng còn là một sứ mạng phục vụ danh Chúa và vì Hội Thánh của Chúa.”
III. NGHI THỨC TUYÊN XƯNG ĐỨC TIN VÀ TUYÊN THỆ TRUNG THÀNH
Sau bài giảng, ĐGM Phêrô Nguyễn Văn Khảm đã chủ sự Nghi thức xưng đức tin và tuyên thệ.
Các giáo sư HVCG tuyên xưng đức tin và tuyên thệ trung thành (theo giáo luật buộc). Các giáo sư Học viện Công giáo là những người được trao phó sứ mạng giảng dạy, đào tạo và làm chứng cho Đức Kitô, để phục vụ đức tin của Dân Chúa và sứ mạng của Hội thánh.
Sau nghi thức, Thánh lễ được tiếp tục với phần phụng vụ Thánh Thể.
Sau lời nguyện Hiệp lễ, ĐGM Viện trưởng ban huấn từ: “Chúng ta vừa dâng Thánh lễ cầu xin Chúa Thánh Thần ban ơn cho chúng ta trong năm học mới, giờ đây trong bầu khí linh thiêng này,với tư cách là Viện trưởng, tôi tuyên bố Năm học 2026-2027 chính thức bắt đầu.”
Ngay sau đó, Lm Giuse Trưởng khoa gióng lên hồi trống khai giảng hùng hồn, rộn ràng, cùng với tiếng vỗ tay hân hoan của mọi người.
Thánh lễ kết thúc lúc 11g30 với phép lành của ĐGM Phêrô. Sau đó, mọi người đã cùng lưu lại những bức hình lưu niệm, và cùng nhau chia sẻ bữa ăn Agape trong tình thương mến.
Bài: Tiến Hương & Ảnh: Đăng Duy và Minh Tâm (HĐGMVN)
